T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu\u2019nda kabul edilen \u0130klim Kanunu, her ge\u00e7en g\u00fcn \u015fiddetini art\u0131ran iklim krizine kar\u015f\u0131 adil ve etkili bir m\u00fccadele arac\u0131 olmaktan uzak kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n
TEMA Vakf\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Deniz Ata\u00e7, toplum ve do\u011fa yarar\u0131na politikalar i\u00e7ermesi gereken yasaya ili\u015fkin “TBMM\u2019den ge\u00e7en \u0130klim Kanunu ile kaybeden do\u011fa ve insan oldu. Bu kanun, toplumu ve do\u011fay\u0131 de\u011fil, emisyon ticaretini \u00f6nceliklendirdi.” dedi.<\/p>\n\n\n\n
<\/a><\/a><\/a>T\u00fcrkiye\u2019nin ilk “\u0130klim Kanunu” olma niteli\u011fini ta\u015f\u0131yan teklif, \u015fubat ay\u0131nda komisyondan ge\u00e7erek Meclis\u2019e sunulduktan sonra nisan ay\u0131nda geri \u00e7ekilmi\u015f; daha kat\u0131l\u0131mc\u0131 ve \u015feffaf bir s\u00fcrecin i\u015fletilece\u011fi vaadi ile yeni kurulacak bir komisyona getirilece\u011fi kamuoyuna duyurulmu\u015ftu. Ancak toplumun t\u00fcm kesimlerini ilgilendiren bu kritik yasal d\u00fczenleme s\u00fcreci i\u00e7in verilen kat\u0131l\u0131mc\u0131l\u0131k s\u00f6z\u00fc tutulmad\u0131. \u0130klim alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, yerel y\u00f6netimler ve konu uzmanlar\u0131 s\u00fcrece anlaml\u0131 bir bi\u00e7imde d\u00e2hil edilmeden teklif, haziran ay\u0131nda direkt Meclis Genel Kurul g\u00fcndemine al\u0131nd\u0131.<\/a><\/p>\n\n\n\n <\/a>2 – 3 Temmuz tarihlerinde TBMM Genel Kurulu\u2019nda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclen ve <\/a>kabul edilen kanun, iklim krizine kar\u015f\u0131 sera gaz\u0131 azalt\u0131m ve uyum politikalar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmekten ziyade, temiz havay\u0131 al\u0131n\u0131p sat\u0131labilen bir meta haline getiren Emisyon Ticaret Sistemi\u2019ni (ETS) yasal zemine oturtmay\u0131 \u00f6ncelik haline getirdi. Bu sistemle \u015firketlere yeni kazan\u00e7 alanlar\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131rken, toplumsal adalet ve iklim adaleti hedefleri geri planda b\u0131rak\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n TEMA Vakf\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Deniz Ata\u00e7, yasan\u0131n bir “\u0130klim Kanunu” de\u011fil, bir “Emisyon Ticaret Sistemi Kanunu” niteli\u011fi ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ederek, “Toplumun ve do\u011fan\u0131n gelece\u011fini ilgilendiren b\u00f6ylesine kritik bir yasan\u0131n haz\u0131rl\u0131k s\u00fcrecinde, ne yaz\u0131k ki kat\u0131l\u0131mc\u0131 ve \u015feffaf bir s\u00fcre\u00e7 i\u015fletilmedi. \u0130klim krizinin olumsuz etkilerini azaltmaya y\u00f6nelik b\u00fct\u00fcnc\u00fcl ve bilim temelli bir \u00e7\u00f6z\u00fcm haritas\u0131 yerine, ekonomik kayg\u0131lar\u0131 \u00f6nceleyen dar bir \u00e7er\u00e7eve sunuldu. Sonu\u00e7, toplumu ve do\u011fay\u0131 de\u011fil, emisyon ticaretini \u00f6nceliklendiren bir yasa oldu.” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n Paris Anla\u015fmas\u0131 ve bilimsel ger\u00e7ekler g\u00f6zetilmedi<\/p>\n\n\n\n Kanunun bu hali ile bilimsel ger\u00e7ekleri g\u00f6zetmedi\u011fine dikkat \u00e7eken Ata\u00e7, “Bu yakla\u015f\u0131m, Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n ruhuyla da \u00e7eli\u015fmektedir. Paris Anla\u015fmas\u0131 ile belirlenen, k\u00fcresel s\u0131cakl\u0131k art\u0131\u015f\u0131n\u0131 1,5\u00b0C ile s\u0131n\u0131rland\u0131rma hedefi, T\u00fcrkiye\u2019nin de taraf oldu\u011fu en \u00f6nemli uluslararas\u0131 taahh\u00fctlerden biridir. Ancak, kabul edilen \u0130klim Kanunu\u2019nda bu kritik hedefe a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde yer verilmedi; 2053 y\u0131l\u0131 net s\u0131f\u0131r emisyon hedefi dahi ba\u011flay\u0131c\u0131 bir h\u00fck\u00fcm olarak tan\u0131mlanmad\u0131.” dedi. D\u00fcnya genelinde bir\u00e7ok iklim yasas\u0131n\u0131n, bu t\u00fcr hedefleri a\u00e7\u0131k, net ve denetlenebilir bi\u00e7imde i\u00e7erdi\u011fini, T\u00fcrkiye\u2019nin \u0130klim Kanunu\u2019nun ise bu y\u00f6n\u00fcyle bilimsel ger\u00e7eklerle ve taraf oldu\u011fu uluslararas\u0131 anla\u015fmalarla \u00e7eli\u015fti\u011fini belirtti.<\/p>\n\n\n\n Fosil yak\u0131tlardan \u00e7\u0131k\u0131\u015f ve adil ge\u00e7i\u015f yok say\u0131ld\u0131<\/p>\n\n\n\n Yasan\u0131n en \u00e7arp\u0131c\u0131 eksikliklerinden bir di\u011feri de fosil yak\u0131tlardan \u00e7\u0131k\u0131\u015fa dair net bir yol haritas\u0131 sunulmamas\u0131 oldu. Oysa insan faaliyetleriyle birlikte olumsuz etkileri gitgide artan iklim krizine kar\u015f\u0131 etkin m\u00fccadele, fosil yak\u0131t kullan\u0131m\u0131n\u0131n a\u015famal\u0131 olarak azalt\u0131lmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n Ayr\u0131ca iklim krizi ile toplumdaki sosyal e\u015fitsizlikler derinle\u015firken; kad\u0131nlar, \u00e7ocuklar, \u00e7ift\u00e7iler, emek\u00e7iler ve yoksullar gibi en k\u0131r\u0131lgan gruplar\u0131n korunmas\u0131 hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. Ne yaz\u0131k ki, kanunda bu gruplar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131na y\u00f6nelik de somut bir g\u00fcvence bulunmuyor.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcm bunlar\u0131n yan\u0131nda, ETS gelirlerinden sadece y\u00fczde 10\u2019unun kimseyi geride b\u0131rakmayacak, ba\u015fta i\u015f\u00e7iler, aileleri ve y\u00f6re halk\u0131n\u0131 kapsayan adil ge\u00e7i\u015f uygulamalar\u0131na ayr\u0131lmas\u0131 ise kanunun yurtta\u015flar\u0131 de\u011fil sermayeyi \u00f6nceliklendirdi\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcm bu d\u00fczenlemelerin do\u011fay\u0131 ve toplumu korumak i\u00e7in olduk\u00e7a yetersiz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Ata\u00e7, “\u0130klim krizinin olumsuz etkilerine kar\u015f\u0131 at\u0131lmas\u0131 gereken ad\u0131mlar, bilimsel ger\u00e7eklerle uyumlu ve toplumun t\u00fcm kesimlerinin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6zeten bir yakla\u015f\u0131mla \u015fekillenmeli. \u0130klim Kanunu ise fosil yak\u0131tlardan \u00e7\u0131k\u0131\u015f ve adil ge\u00e7i\u015f gibi hayati konular\u0131 g\u00f6zetmiyor. \u00dcstelik kanunda t\u00fcm bu faaliyetleri izleyecek ve denetleyecek ba\u011f\u0131ms\u0131z bir denetleme kurulu\u015fu da yer alm\u0131yor.” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n “\u0130klim Kanunu ile kaybeden do\u011fa ve insan oldu”<\/p>\n\n\n\n TEMA Vakf\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Deniz Ata\u00e7, daha ya\u015fanabilir bir gelecek i\u00e7in t\u00fcm do\u011fal varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n korunmas\u0131n\u0131n ve kamu yarar\u0131n\u0131n her \u015feyin \u00f6n\u00fcnde tutulmas\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011funu vurgulayarak \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n\n\n\n “\u0130klim Kanunu ile kaybeden do\u011fa ve insan oldu. TEMA Vakf\u0131 olarak bu kanunun, do\u011fay\u0131 ve toplumu koruyacak ad\u0131mlar i\u00e7ermedi\u011fini, bilimsel temele dayanmayan, kat\u0131l\u0131mc\u0131 olmayan ve toplumsal adalet ilkelerini g\u00f6z ard\u0131 eden bir d\u00fczenleme oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Bu haliyle kanun, T\u00fcrkiye\u2019nin iklim krizine kar\u015f\u0131 etkin ve b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir m\u00fccadele y\u00fcr\u00fctmesini engelleme riski ta\u015f\u0131yor. Beklentimiz, bu b\u00fcy\u00fck eksiklikleri bar\u0131nd\u0131ran kanunun, daha fazla zarara yol a\u00e7madan Anayasa Mahkemesi\u2019nden d\u00f6nmesidir.”<\/p>\n\n\n\n TEMA Vakf\u0131 \/ B\u00fclten<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu\u2019nda kabul edilen \u0130klim Kanunu, her ge\u00e7en g\u00fcn \u015fiddetini art\u0131ran iklim krizine kar\u015f\u0131 adil ve etkili bir m\u00fccadele arac\u0131 [more…]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":29397,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-29396","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29396","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29396"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29396\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29398,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29396\/revisions\/29398"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/29397"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29396"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29396"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizhaber.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29396"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}